60 жилийн өмнөх хамгийн тод үйл явдлууд
1xBet Монгол хөлбөмбөгийн түүхэнд онцгой байр суурь эзэлдэг 1966 оны дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээний хамгийн сонирхолтой, мартагдашгүй үйл явдлуудыг онцолж байна.
Хөлбөмбөгийн эх орон гэгддэг Англид зохион байгуулагдсан энэ мундиаль олон шуугиантай мөч, санаанд оромгүй сенсаци, өнөөдөр ч маргаан дагуулдаг шийдвэрүүдээрээ түүхэнд үлдсэн юм.
Африкгүй болсон дэлхийн аварга
1966 оны дэлхийн аваргын сонгон шалгаруулалтын үеэр ФИФА өрсөлдөөний түвшин болон логистикийн хүндрэлтэй холбоотой шалтгаан дурдан, Африкийн аль ч шигшээ багт тивийн шалгаруулалтын дүнгээр шууд эрх олгохгүй байх шийдвэр гаргажээ.
Энэ шийдвэр Африкийн хөлбөмбөгийн холбоодын хүчтэй эсэргүүцэлтэй тулгарсан. Үүний хариуд Африкийн 15 шигшээ баг бүгд тэмцээнийг бойкотлохоо зарласан байна.
Ингэснээр 1966 оны дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн Африк тивийн төлөөлөлгүйгээр зохион байгуулагдсан нь тухайн үеийн хамгийн маргаантай асуудлуудын нэг болсон юм.
Бразилийн шигшээ багийн том уналт
Бразилийн шигшээ баг Англид хоёр дараалсан мундиалийн аваргын статустай ирсэн байлаа. Тэд 1958, 1962 оны дэлхийн аваргад түрүүлсэн тул 1966 онд ч гол фаворитуудын нэгээр нэрлэгдэж, гурав дахь цомоо дараалан авах зорилготой байсан юм.
“Шар-ногоонууд” Португал, Унгар, Болгарын шигшээ багуудтай нэг хэсэгт багтсан. Тэд тэмцээнээ Болгарын эсрэг 2:0-ийн итгэлтэй ялалтаар эхлүүлсэн бөгөөд гоолыг хүлээгдэж байсанчлан Пеле, Гарринча нар оруулжээ.
Гэвч дараагийн хоёр тоглолт Бразилийн хувьд жинхэнэ сүйрэл болов. “Селесао” Унгарын шигшээд 1:3-аар, дараа нь Португалын багт мөн 1:3-аар хожигдсон байна.
Ингэснээр өмнөх хоёр дэлхийн аваргын эзэн Бразил хэсэгтээ гуравдугаар байрт орж, плей-оффт шалгарч чадалгүй тэмцээнээ өндөрлүүлжээ.
Хойд Солонгосын хөлбөмбөгийн гайхамшиг
1966 оны дэлхийн аваргын хамгийн том сенсацийн нэг нь Хойд Солонгосын шигшээ баг байв. Тэд мундиальд шалгарсан нь өөрөө гэнэтийн явдал байсан ч үндсэн тэмцээний үеэр бүр ч илүү гайхшруулсан юм.
Хойд Солонгосын баг дэлхийн аваргын гараагаа амжилтгүй эхлүүлж, ЗХУ-ын шигшээд 0:3-аар хожигдсон. Гэвч дараа нь тэд тоглолт бүрээрээ ахиж, Чилитэй 1:1-ээр тэнцэж, Италийн шигшээг 1:0-ээр буулган авсан байна.
Squadra Azzurra-гийн хаалганд орсон цорын ганц гоолыг Pak Doo-Ik оруулжээ. Энэ ялалтын ачаар бараг хэнд ч танигдаагүй Хойд Солонгосын хөлбөмбөгчид хэсгээсээ хоёрдугаар байраар шалгарч, Чили болон Италийг тэмцээнээс хассан юм.
Португалын эсрэг мартагдашгүй тоглолт
Сенсацийн баг болсон Хойд Солонгос үүгээр зогсохыг хүссэнгүй. Шөвгийн наймд тэд Португалын шигшээ багтай таарч, тоглолтын 26 дахь минут гэхэд аль хэдийн гурван гоол оруулан 3:0-ээр тэргүүлж байлаа.
Гэвч тоглолтын үлдсэн хугацаанд Португалчууд гайхалтай эргэн ирэлт хийсэн. Тэд таван гоол дараалан оруулж, Ливерпүүлийн Goodison Park цэнгэлдэхийн табло дээр 5:3 гэсэн эцсийн дүнг үлдээжээ.
Ирээдүйн хүрэл медальт Португалын шигшээг ичгүүртэй хожигдлоос аварсан гол хүн нь домогт Эйсебио байв. Тэрээр энэ тоглолтод дөрвөн гоол оруулж, дэлхийн аваргын түүхэн дэх хамгийн хүчтэй хувь тоглолтуудын нэгийг үзүүлсэн юм.
Финалын “сүнс-гоол”
1966 оны дэлхийн аваргын шийдвэрлэх тоглолтод Англи болон ХБНГУ-ын шигшээ багууд учраа таарсан. Финалын тоглолт маш өрнөлтэй болж, хоёр баг хоёулаа тэргүүлж үзсэн ч үндсэн цаг 2:2-оор өндөрлөжээ.
Нэмэлт цагийн 11 дэх минутад Джефф Херст германчуудын хаалганд гурав дахь гоолыг оруулсан. Гэвч энэ гоол өнөөдрийг хүртэл дэлхийн хөлбөмбөгийн түүхэн дэх хамгийн маргаантай мөчүүдийн нэгт тооцогддог.
Херст хаалганы талбайн ойролцоогоос цохилт хийхэд бөмбөг хөндлөвчний доод хэсгийг онож, дараа нь талбай руу буцан гарсан байна. Гол шүүгч Готтфрид Динст бөмбөг хаалганы шугамыг бүрэн давсан эсэхэд эргэлзэж, хажуугийн шүүгч Тофик Бахрамовоос зөвлөгөө авсан.
Бахрамов бөмбөг хаалганы шугамыг бүрэн давсан гэж үзсэнээр гоолыг тооцжээ. Ингэснээр тэмцээнийг зохион байгуулагч Английн шигшээ 3:2-оор тэргүүлж эхэлсэн юм.
120 дахь минутад Англи дахин нэг гоол оруулж, финалын ялагчийн талаархи бүх эргэлзээг арилгасан. Ингэснээр хөлбөмбөгийн эх орон анх удаа дэлхийн аваргын цомыг өргөсөн билээ.
1966 оны мундиаль яагаад түүхэнд үлдэв
1966 оны дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн олон шалтгаанаар хөлбөмбөгийн түүхэнд онцгой байр суурь эзэлдэг.
Африкийн багуудын бойкот, Бразилийн шигшээ багийн гэнэтийн уналт, Хойд Солонгосын гайхамшиг, Эйсебиогийн домогт тоглолт, Англи — ХБНГУ-ын финал дахь “сүнс-гоол” зэрэг үйл явдлууд энэ мундиалийг мартагдашгүй болгосон юм.
Англи 1966 онд зөвхөн дэлхийн аваргыг зохион байгуулаад зогсохгүй, өөрийн хөлбөмбөгийн түүхэн дэх хамгийн том ялалтаа байгуулсан. Харин уг тэмцээн өнөөдөр ч спортын маргаан, домог, дурсамжийн нэгэн том сэдэв хэвээр байна.
