Замын-Үүд дэх Гаалийн газрын хяналтын бүсээр зорчиж буй зарим иргэн улсын хилээр нэвтрэхдээ хууль тогтоомжоор хориглосон болон хязгаарласан бараа, бүтээгдэхүүнийг хууль бусаар оруулахыг завдсан зөрчил удаа дараа гаргаж байгааг албаныхан мэдээллээ. Тэр дундаа амьд амьтан нуун нэвтрүүлэх оролдлого анхаарал татах хэмжээнд хүрсэн байна.
Нохой, муур, тоть зэрэг найман төрлийн 730 амьтныг хилээр оруулахыг завджээ
2026 оны дөрөвдүгээр сарын байдлаар нийт дөрвөн иргэн улсын хилээр хууль бусаар нэвтрүүлэхийг завдсан найман төрлийн 730 амьтныг илрүүлж, холбогдох хууль тогтоомжийн дагуу экспортлогч орон руу буцаан ажиллаж байгаа аж.
Илэрсэн амьтдын тоонд 16 нохой, 20 муур, 74 тоть, 44 яст мэлхий, 3 бах мэлхий, 6 хавч, 60 хамстер хулгана, 507 загас багтжээ. Энэ нь зөвхөн гэрийн тэжээвэр амьтдаар хязгаарлагдахгүй, төрөл бүрийн амьд амьтныг хууль бусаар хил давуулахыг оролдсон ноцтой зөрчил болохыг харуулж байна.
Хилээр амьтан нэвтрүүлэхдээ заавал бүрдүүлэх бичиг баримт бий
Хувийн хэрэглээний зориулалтаар жижиг амьтан улсын хилээр нэвтрүүлэх тохиолдолд экспортлогч улсын эрх бүхий байгууллагаас олгосон амьтны эрүүл мэндийн гэрчилгээ болон паспорттай байх шаардлагатай. Мөн тухайн паспортод вакцин хийлгэсэн болон паразит өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх тарилга хийсэн талаарх тэмдэглэгээ заавал байх ёстой юм.
Харин худалдах, борлуулах зориулалттай импортын амьд амьтан болон гэрийн тэжээвэр амьтны хувьд шаардлага илүү өндөр байдаг. Ийм тохиолдолд Мал эмнэлгийн ерөнхий газраас олгосон импортын мэдэгдэл, мөн экспортлогч улсаас олгосон амьтны эрүүл мэндийн гэрчилгээ, паспорт бүрдүүлсэн байх ёстой.
Ховор амьтанд тусгай зөвшөөрөл шаардлагатай
Албаныхан иргэдэд амьтан хилээр нэвтрүүлэхээс өмнө тухайн төрөл нь хориглосон эсвэл хязгаарласан ангилалд багтаж байгаа эсэхийг нягтлахыг онцгойлон анхааруулжээ. Ялангуяа зарим төрлийн тоть, яст мэлхий зэрэг нь ховор амьтны төрөлд багтдаг учир тэдгээрийг олон улсын хэмжээнд худалдаалах, тээвэрлэхэд CITES-ийн гэрчилгээ шаардлагатай байдаг байна.
Иймээс иргэд зөвхөн эрүүл мэндийн бичиг баримтаа бүрдүүлэхээс гадна тухайн амьтны эрх зүйн ангиллыг урьдчилан шалгах шаардлагатай болж байна.
Хувийн хэрэглээнд нэг төрлөөс нэгээс илүүгүй амьтан нэвтрүүлэх журамтай
“Зорчигчийн хувийн хэрэглээний эд зүйлийг гаалийн хилээр нэвтрүүлэх журам”-д гэрийн тэжээвэр амьтныг нэр төрөл тус бүрээс нэгээс илүүгүй хэмжээгээр нэвтрүүлнэ гэж заасан байдаг. Өөрөөр хэлбэл, хувийн хэрэглээний нэрээр олон тооны амьтан оруулах нь өөрөө зөрчилд тооцогдох үндэслэлтэй юм.
Мөн гэрийн тэжээвэр амьтныг улсын хилээр нэвтрүүлэхдээ “Дэлхийн мал амьтны эрүүл мэндийн байгууллага”-ын зөвлөмж, “Амьтан, ургамал тэдгээрийн гаралтай түүхий эд, бүтээгдэхүүнийг улсын хилээр нэвтрүүлэх үеийн хорио цээрийн хяналт шалгалт”-ын тухай хууль болон бусад холбогдох хууль тогтоомжийн дагуу гаалийн хорио цээрийн шалгалт хийдэг байна.
Иргэдийг урьдчилан мэдээлэл авч, зөвлөгөө авахыг зөвлөв
Гаалийн байгууллагаас зорчигчдод гэрийн тэжээвэр амьтныг улсын хилээр нэвтрүүлэхэд тавигдах шаардлага, бүрдүүлэх баримт бичиг, анхаарах асуудлын талаар урьдчилан мэдээлэл авч, зөвлөгөө авахыг зөвлөжээ.
Учир нь хууль, журам зөрчин амьтан нуун нэвтрүүлэхийг завдах нь зөвхөн захиргааны зөрчил төдийгүй хорио цээр, биологийн аюулгүй байдал, ховор амьтны хамгаалалтай холбоотой ноцтой эрсдэл дагуулдаг байна.
