Сошиал орчинд “Sleepmaxxing” гэх шинэ чиг хандлага эрчимтэй тархаж, хүмүүс нойрны чанараа дээд түвшинд хүргэхийн тулд төрөл бүрийн арга турших болжээ. Тогтсон цагт унтах, өрөөг харанхуй, нам гүм болгохоос эхлээд нойр хянах төхөөрөмж, цагаан чимээ, хүнд хөнжил, хүнсний нэмэлт, бүр унтаж байхдаа амаа наах хүртэл олон арга энэ трендийн нэг хэсэг болж байна.
Зарим дадал нь нойрт үнэхээр тустай байж болох ч бүх “Sleepmaxxing” зөвлөгөө шинжлэх ухааны хангалттай нотолгоотой биш гэдгийг мэргэжилтнүүд анхааруулж байна. Тэр дундаа нойроо хэт нарийн хянаж, “төгс” үзүүлэлт авах гэж оролдох нь амрахын оронд сэтгэлзүйн дарамт үүсгэж болзошгүй.
Нойрыг сайжруулах энгийн аргууд хамгийн найдвартай
Тогтмол цагт унтаж, сэрэх, оройн цагаар кофейн багасгах, өдөр байгалийн гэрэлд гарах, тогтмол хөдөлгөөн хийх, унтлагын өрөөг сэрүүн, харанхуй, тайван байлгах зэрэг уламжлалт дадлууд нойрны чанарыг сайжруулахад илүү бодитой тус болдог.
Харин сошиалд түгээмэл байгаа бүх аргыг ижил түвшний үр дүнтэй гэж үзэх боломжгүй.
Тухайлбал, унтаж байхдаа амаа наах арга сүүлийн үед их яригдаж байгаа ч болгоомжтой хандах шаардлагатай. Арван судалгаа, нийт 213 хүнийг хамруулсан шинжилгээнд амьсгалын зарим үзүүлэлт тодорхой бүлгийн хүмүүст сайжирсан тохиолдол байсан ч үр дүн тогтвортой байгаагүй.
Хамар битүүрсэн эсвэл амьсгалын замын саадтай хүн амаа наавал агаарын урсгалыг улам хүндрүүлэх эрсдэлтэй. Тиймээс энэ аргыг бүх хүнд тохиромжтой гэж үзэж болохгүй.
Мелатонин ч мөн “сайн унтуулах ерөнхий эм” биш. Энэ дааврын нэмэлт нь биеийн дотоод цаг алдагдсан зарим тохиолдол, жишээлбэл тийрэлтэт онгоцны цагийн зөрүү эсвэл унтах цагийн хэмнэлтэй холбоотой асуудалд ашигтай байж болно.
Гэхдээ архаг нойргүйдлийн универсал эмчилгээ биш бөгөөд нойрмоглох, толгой эргэх, толгой өвдөх зэрэг гаж нөлөө үзүүлж, зарим эмтэй харилцан үйлчилж болдог.
Магни, киви, хүнд хөнжилд хэт найдах хэрэггүй
Магнийн нэмэлт, киви жимс, хүнд хөнжил зэрэг нь нойронд тусалдаг гэх мэдээлэл өргөн тархсан ч одоогийн нотолгоо харьцангуй хязгаарлагдмал байна.
Зарим хүнд субъектив байдлаар илүү тайван унтах мэдрэмж төрүүлж болох ч эдгээрийг баталгаатай шийдэл гэж үзэхэд эрт байна.
Нойр хянах ухаалаг цаг, бөгж, аппликейшн мөн адил ашигтай талтай. Тэд нойрны хуваарь, хөдөлгөөн, зүрхний хэмнэл зэрэг мэдээллийг ерөнхийд нь харуулж чадна.
Гэхдээ төхөөрөмжийн өгсөн оноог хэт анхаарч, “өнөөдөр хэдэн хувь сайн унтав?” гэдгээ байнга шалгах нь зарим хүний түгшүүрийг нэмэгдүүлж болно.
Нойрны чанарыг зөвхөн аппликейшны тоогоор үнэлэхгүй байх нь чухал. Өдрийн турш хэр сэргэлэн байна, төвлөрөл ямар байна, ядрах эсэх, сэтгэл санаа тогтвортой эсэх зэрэг үзүүлэлтүүд ч адил ач холбогдолтой.
Тиймээс “Sleepmaxxing”-ийн хамгийн үр дүнтэй хэсэг нь олон төхөөрөмж, нэмэлт бүтээгдэхүүн цуглуулах бус, харин энгийн бөгөөд тогтвортой амьдралын хэмнэл бий болгоход оршиж байна.
Хэрэв нойргүйдэл удаан үргэлжилж, өдрийн үйл ажиллагаанд саад болж эхэлбэл сошиал дахь тренд туршихын оронд эмчид хандаж, шалтгааныг мэргэжлийн түвшинд үнэлүүлэх нь илүү зөв.