Монгол Улс Дэлхийн өвийн хороонд анх удаа гишүүн улсын статустай оролцов
Дэлхийн өвийн хорооны 48 дугаар чуулган БНСУ-ын Пусан хотод болж, чуулганы үр дүнг Соёл, спорт, аялал жуулчлал, залуучуудын сайд Ж.Алдаржавхлан өнөөдөр Засгийн газрын хуралдаанд танилцууллаа.
2026 оны долоодугаар сарын 20-29-нд зохион байгуулагдсан энэ удаагийн чуулганд Монгол Улс анх удаа Дэлхийн өвийн хорооны гишүүн улсын статустайгаар оролцсон байна. Монголын төлөөлөгчдийн бүрэлдэхүүнд ССАЖЗ-ын сайд Ж.Алдаржавхлан, Франц улсад суугаа Бүрэн эрхт Элчин сайд Ц.Мөнх-Оргил, БОУАӨЯ, ГХЯ, ССАЖЗЯ болон холбогдох төрийн, төрийн бус байгууллагын төлөөлөл, үндэсний шинжээчид багтжээ.
“Хүннүгийн язгууртны оршуулгын дурсгалт газрууд” Дэлхийн өвд бүртгэгдлээ
Чуулганы үеэр Монгол Улсаас ЮНЕСКО-гийн 1972 оны “Дэлхийн байгаль, соёлын өвийг хамгаалах тухай” конвенцын дагуу дэвшүүлсэн “Хүннүгийн язгууртны оршуулгын дурсгалт газрууд” соёлын өвийн зүйлийг Дэлхийн соёлын өвийн жагсаалтад бүртгэсэн байна.
Ингэснээр Монгол Улсын дэлхийн өвд бүртгүүлсэн соёлын өвийн тоо нэмэгдэж байна. Өмнө нь Монгол Улс зургаан өвийг Дэлхийн соёлын өвд бүртгүүлээд байсан юм.
Ховд, Архангай, Төв, Хэнтий аймгийн дурсгалт газрууд хамгаалалтад орно
Засгийн газраас шинээр бүртгэгдсэн Хүннүгийн дурсгалууд байрлах өвийн цогцолбор бүхий газруудад улсын хамгаалалтын бүс тогтоохоор болжээ.
Үүнд Ховд аймгийн Манхан, Архангай аймгийн Өндөр-Улаан, Төв аймгийн Борнуур, Батсүмбэр, Баянцагаан, Хэнтий аймгийн Баян-Адарга сумдын нутаг дахь дурсгалт газрууд хамрагдана.
Хилийн заагийг баталж, газар олголтыг хориглоно
Хамгаалалтын хүрээнд зөвхөн өвийн үндсэн бүсийг бус, түүний эргэн тойрны орчныг хамгаалах арга хэмжээ авах юм. Мөн дурсгалт газрын хилийн зааг, хамгаалалтын зурвасыг баталж, тухайн бүсэд газар олгохыг хориглохоор төлөвлөжээ.
Энэ нь Хүннүгийн язгууртны оршуулгын дурсгалт газруудын хадгалалт, хамгаалалтыг урт хугацаанд хангах, хүний үйл ажиллагаанаас үүдэх эрсдэлийг бууруулах зорилготой байна.
5-10 жилийн нэгдсэн менежментийн төлөвлөгөө батална
ЮНЕСКО-гийн шаардлагын дагуу дараагийн 5-10 жилд хэрэгжүүлэх хамгаалалт, сэргээн засварлалт, судалгаа шинжилгээний ажлыг тусгасан “Нэгдсэн менежментийн төлөвлөгөө”-г Засгийн газраас эцэслэн батлахаар шийдвэрлэжээ.
Энэхүү төлөвлөгөө нь шинээр бүртгэгдсэн өвийн хадгалалт, хамгаалалт, судалгааны залгамж чанар, орон нутгийн оролцоо, олон улсын шаардлагад нийцсэн удирдлагын тогтолцоог бүрдүүлэхэд чиглэх юм.
Тайлан хүргүүлж, ICOMOS-ын шинжээчдийг ажиллуулах нөхцөлийг бүрдүүлнэ
Засгийн газрын хуралдаанаар ЮНЕСКО-д авч хэрэгжүүлсэн арга хэмжээний талаарх тайланг тогтмол хүргүүлэх, ЮНЕСКО-гийн зөвлөх байгууллага болох ICOMOS-ын шинжээчдийг ажиллах боломж, холбогдох зардлыг шийдвэрлэхийг үүрэг болгосон байна.
Мөн зөвхөн хадгалалт, хамгаалалтаар хязгаарлахгүйгээр тухайн соёлын өвийн үнэ цэнэ, ач холбогдлыг нутгийн иргэдэд ойлгуулах, тэдний оролцоог нэмэгдүүлэх ажлыг зохион байгуулах юм.
Хүннүгийн өвийг хамгаалах шинэ үе эхэлж байна
“Хүннүгийн язгууртны оршуулгын дурсгалт газрууд” Дэлхийн соёлын өвд бүртгэгдсэн нь Монголын эртний төр улс, нүүдлийн соёл иргэншлийн түүхэн үнэ цэнийг олон улсад дахин баталгаажуулсан үйл явдал боллоо.
Одоо эдгээр дурсгалт газруудыг хамгаалах, судлах, сэргээн засварлах, олон нийтэд зөв ойлгуулах ажил шинэ шатанд гарах шаардлагатай болж байна.