ЛОНДОН/КИЕВ, зургаадугаар сарын 7 — Их Британи, Герман, Францын удирдагчид ням гарагт Украины Ерөнхийлөгч Volodymyr Zelenskiy болон ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Vladimir Putin нарын хооронд гал зогсоох зорилготой хэлэлцээ хийх саналыг дэмжиж байгаагаа мэдэгдлээ. Мөн Европ энэ үйл явцад оролцоно гэж тэд онцолсон байна.
Их Британийн Ерөнхий сайд Keir Starmer, Германы Канцлер Friedrich Merz, Францын Ерөнхийлөгч Emmanuel Macron нар хамтарсан мэдэгдэлдээ Zelenskiy-ийн дайныг зогсоох уриалга болон АНУ, Европын идэвхтэй оролцоотойгоор Украин, Оросын хооронд шууд яриа хэлэлцээ хийх саналыг сайшаажээ.
Украины олон улсын гол дэмжигчдийн нэг болох E3 хэмээх албан бус аюулгүй байдлын эвслийг тэргүүлдэг гурван удирдагч ням гарагт Downing Street-д Zelenskiy-тэй уулзсан байна.
“Удирдагчид Ерөнхийлөгч Zelenskiy-ийн ерөнхийлөгчид илгээсэн захидалдаа дурдсанчлан дайныг дипломат аргаар хэлэлцэн зогсоох уриалгыг сайшаав” гэж ням гарагийн хамтарсан мэдэгдэлд дурджээ.
Zelenskiy X дээр нийтэлсэн мэдэгдэлдээ Starmer-т Украины агаарын довтолгооноос хамгаалах системүүдэд илүү олон пуужин шаардлагатай байгааг хэлсэн гэж мэдэгдэв. Үүнээс хэдхэн хоногийн өмнө тэрээр тав дахь жилдээ үргэлжилж буй дайныг дуусгах талаар Putin-тэй нүүр тулсан хэлэлцээ хийх санал бүхий нээлттэй захидал нийтэлсэн юм. Гэвч Оросын Ерөнхийлөгч Zelenskiy-ийн саналыг няцаажээ.
Европ оролцоно
Zelenskiy захидалдаа Оросын иргэд Украины пуужин, дроны халдлага, өндөр инфляц, түлшний хомсдлоос залхаж, энх тайванд бэлэн болсон гэж бичсэн байна.
Мөн тэрээр АНУ Иран дахь мөргөлдөөнд анхаарлаа төвлөрүүлж байгаа энэ үед “Европ дахь дайн дахин анхаарлын төвд орохыг зүгээр хүлээх нь буруу” гэж мэдэгджээ.
Putin уг саналыг чин сэтгэлийнх гэж харагдахгүй байна гэж хэлээд одоогоор уулзах ямар ч утга олж харахгүй байгаагаа мэдэгдсэн. Тэрээр урт хугацааны тохиролцоо хэрэгтэй гэж нэмж хэлсэн байна.
Лондонд Zelenskiy гурван удирдагчтай уулзаж байх үед түүний улс 2022 онд дайн эхэлснээс хойших Оросын хамгийн том агаарын довтолгоонуудын заримд, тэр дундаа Киев хотод, өртөөд байсан юм.
“Орос тулааны талбарт ялж чадахгүй байна. Манай дунд тусгалын болон гүн цохилтууд түүний түрэмгийллээ өргөжүүлэх чадварыг мэдэгдэхүйц хязгаарлаж байна. Гэхдээ Оросууд манай хот, суурингуудыг айлган сүрдүүлж буй баллистик аюулаас хамгаалах нь мөн туйлын чухал” гэж Zelenskiy хэлэв.
Европын удирдагчид болон Zelenskiy “шударга, тогтвортой энх тайван”-д хүрэхийн тулд бүрдэх ёстой нөхцөлүүдийг тодорхойлсон бөгөөд үүний эхлэл нь нэн даруй, бүрэн хэмжээний гал зогсоох явдал гэж үзжээ.
Тэд одоогийн тулалдааны шугам хэлэлцээний эхлэлийн цэг байх ёстой, Украин хууль ёсны хүчинтэй аюулгүй байдлын баталгаатай байх ёстой, үүнд олон улсын хүчнийг байрлуулах асуудал багтах ёстой гэж мэдэгдэв. Мөн Орос дайнаас учруулсан хохирлыг Украинд нөхөн төлөх хүртэл Оросын хөрөнгийг царцаасан хэвээр байлгана гэж онцолсон байна.
Эцэст нь дөрвөн удирдагч Европын аюулгүй байдлын аливаа ашиг сонирхлыг хамгаалах ёстой гэж мэдэгдэв.
Zelenskiy X дээр удирдагчид дипломат үйл явцыг сэргээх боломжит арга замууд болон энэ үйл явц дахь Европын үүргийг хэлэлцсэн гэж бичжээ.
“Украины хувьд хэлэлцээний явцад Европын байр суурь, дуу хоолой хүчтэй байх нь үргэлж нэн тэргүүний асуудал байсаар ирсэн” гэж тэр хэлэв.
Starmer уулзалтын дараа X дээр нийтэлсэн мэдэгдэлдээ Их Британи шаардлагатай хугацаанд Украинтай хамт байх болно гэж мэдэгдэв.
“Украинд үзүүлэх бидний дэмжлэг ган мэт бат бөх” гэж Starmer бичжээ. “Украины аюулгүй байдал бол Европын аюулгүй байдал юм.”
Putin пүрэв гарагт олон улсын хэвлэл мэдээллийнхэнтэй уулзахдаа дайны талаарх хатуу байр сууриа хадгалсан ч, хэрэв Киев буулт хийхэд бэлэн бол АНУ-ын Ерөнхийлөгч Donald Trump-ийн энхийн саналууд тулалдааныг дуусгаж чадна гэж мөн хэлсэн байна.
Эх сурвалж: Ройтерс
