Дональд Трамп Ираны далбаатай ачааны хөлгийг саатуулсан талаар мэдэгдсэний дараа олон улсын нефтийн зах зээлд хүчтэй савлагаа үүсэж, үнэ огцом өсөв. Үүн дээр нэмэгдээд Иран улс дэлхийн эрчим хүчний тээвэрлэлтийн хамгийн чухал шугамуудын нэг болох Ормузын хоолойг дахин хааснаар зах зээлд дарамт улам нэмэгдсэн байна.
Дэлхийн жишиг нефтийн үнэ мэдэгдэхүйц өсөв
Сүүлийн хөдөлгөөнөөр дэлхийн газрын тосны жишиг үнэ 5.4 хувиар нэмэгдэж, нэг баррель нь 95.27 ам.долларт хүрчээ. Харин АНУ-ын жишиг нефтийн үнэ 5.9 хувиар өсөж, нэг баррель нь 88.79 ам.доллар болсон байна.
Энэ өсөлт нь эрчим хүчний зах зээл улс төр, цэргийн нөхцөл байдалд ямар эмзэг байгааг дахин харууллаа.
АНУ, Израилийн цохилтын дараа зах зээл цочирдов
АНУ болон Израиль хамтран Иранд цохилт өгсний дараа нефтийн үнэ өсөх дарамт эрс нэмэгдсэн байна. Иран улс Ормузын хоолойг хаах бүрд дэлхийн эрчим хүчний нийлүүлэлтэд эрсдэл үүсэж, зах зээлийн үнэ тогтворгүй байдалд ордог хэвээр байна.
Сүүлийн үед Тегеран уг хоолойг нээж магадгүй гэж мэдэгдэж байсан ч зах зээлийн үнэ буурсны дараа дахин хаасан гэж мэдээлжээ. Ираны тал АНУ далайн хориг арга хэмжээгээ зогсоох хүртэл уг гарцыг нээхгүй гэсэн байр суурь илэрхийлсэн байна.
Харин Вашингтон аливаа тохиролцоонд хүрэх хүртэл хориг арга хэмжээг үргэлжлүүлнэ гэдгээ мэдэгджээ.
Нефтийн зах зээл одоо улс төрийн дохионд илүү мэдрэмтгий болжээ
Шинжээчдийн үзэж байгаагаар нефтийн үнэ өнөөдөр бодит нийлүүлэлт, хэрэглээний хэмжээнээс илүүтэй улс төрийн мэдэгдэл, геополитикийн дохиололд хурдан хариу үзүүлдэг болсон байна.
Өөрөөр хэлбэл, бодит хомсдол үүсээгүй байсан ч зах зээл ирээдүйн эрсдэлийг урьдчилан үнэлж, үнийг шууд өсгөж эхэлдэг болжээ.
Азийн орнууд дарамтыг хамгийн түрүүнд мэдэрч эхэллээ
Энэхүү нөхцөл байдал дэлхийн олон бүсэд нөлөөлж байгаа ч Азийн орнуудад илүү хүчтэй тусч байна. Зарим улс эрчим хүчний хэрэглээгээ бууруулахын тулд ажлын цагийг танах, агааржуулагчийн хэрэглээг багасгах, шатахууны үнийг тодорхой хэмжээнд хязгаарлах зэрэг арга хэмжээ авч эхэлжээ.
Энэ нь зөвхөн дотоод хэрэглээнд нөлөөлөхгүй, үйлдвэрлэл, ложистик, тээврийн салбарт ч шууд дарамт болж байна.
Агаарын тээврийн салбар ч эрсдэлтэй нүүр тулж байна
Шатахууны үнэ өссөнөөр агаарын тээврийн компаниудын зардал мэдэгдэхүйц нэмэгджээ. Хэрэв нефтийн нийлүүлэлт ойрын хугацаанд хэвийн түвшинд очихгүй бол нислэгийн хуваарьт өөрчлөлт орох, цаашлаад зарим нислэг цуцлагдах эрсдэл бодитоор яригдаж эхэлсэн байна.
Ингэснээр нефтийн савлагаа нь зөвхөн эрчим хүчний салбарын асуудал биш, дэлхийн тээвэр, худалдаа, өдөр тутмын хэрэглээнд шууд нөлөөлөх хүчин зүйл хэвээр байгааг дахин санууллаа.
